Windows Klaviatura Tugmalari — To'liq Qo'llanma

⚙️

1. Esc va Funksional Tugmalar (F1 – F12)

Yuqori qatordagi bekor qilish va maxsus buyruq tugmalari

▼

Esc

Escape (Esc)

Joriy jarayon, muloqot oynasi yoki menyudan chiqish, buyruqni bekor qilish. Videolarda va brauzerlarda to'liq ekran (Full Screen) rejimini yopadi.

📍 Qo'llanilishi: Dasturlardan chiqish, o'yinlarda pauza, menyularni yopish.

F1

F1 — Yordam (Help)

Deyarli barcha Windows dasturlarida hamda operatsion tizimning o'zida yordam va qo'llanma oynasini ochadi.

F2

F2 — Nomni O'zgartirish (Rename)

Belgilangan fayl, papka yoki yorliq nomini tezda o'zgartirish rejimini yoqadi. Excel'da katakchani tahrirlashga o'tkazadi.

F3

F3 — Qidiruv (Search)

Fayl provodnikida (Explorer) yoki brauzerda tezkor qidiruv panelini faollashtiradi.

F4

F4 — Manzil Qatori / Dasturni Yopish

Provodnikda manzil satrini ochadi. Alt + F4 birikmasi esa joriy dasturni butunlay yopadi.

F5

F5 — Yangilash (Refresh)

Brauzerdagi sahifani yoki papka ichidagi ma'lumotlar ro'yxatini qayta yuklaydi/yangilaydi. PowerPoint'da taqdimotni namoyish etishni boshlaydi.

F6

F6 — Elementlar Arasida Ko'chish

Brauzerda kursor va fokusni to'g'ridan-to'g'ri manzil qatoriga (URL) o'tkazadi.

F7

F7 — Imlo Tekshiruvi

Microsoft Word va boshqa matn muharrirlarida imlo va grammatikani tekshirish oynasini ochadi.

F8

F8 — Yuklanish Menyusi

Windows kompyuter yonayotgan vaqtda bosilsa, Xavfsiz rejimga (Safe Mode) kirish menyusini chaqiradi.

F9

F9 — Hujjatni Yangilash

MS Word'da maydonlarni va MS Excel'da formulalarni qayta hisoblab yangilaydi.

F10

F10 — Menyu Satri

Ochiq dasturning menyular satrini faollashtiradi. Shift + F10 sichqoncha o'ng tugmasi menyusini ochadi.

F11

F11 — To'liq Ekran (Full Screen)

Brauzer va dasturlarni butun ekran bo'ylab yoyadi yoki odatiy oyna holatiga qaytaradi.

F12

F12 — Boshqa Nom Bilan Saqlash

Microsoft Word / Excel'da "Save As" (Boshqa nom bilan saqlash) oynasini ochadi. Brauzerlarda ishlab chiquvchilar paneli (Developer Tools)ni ochadi.

🔀

2. Modifikator va Boshqaruv Tugmalari

Ctrl, Alt, Shift, Windows va Fn tugmalari

▼

Ctrl

Control (Ctrl)

Boshqa tugmalar bilan birgalikda klaviatura buyruqlarini (Hotkeys) bajarish uchun ishlatiladi. Masalan: Ctrl + C (nusxalash), Ctrl + V (joylashtirish).

Alt

Alternate (Alt)

Dasturlar menyusiga va muqobil buyruqlarga kirish tugmasi. Alt + Tab ochiq dasturlar orasida o'tish imkonini beradi.

Shift

Vaqtinchalik katta harflar yozish va raqamlar satridagi qo'shimcha belgilarni (masalan: !, @, #, $, %) kiritish uchun bosib turiladi.

⊞ Win

Windows Tugmasi

"Pusk" (Start) menyusini ochadi. Boshqa tugmalar bilan tizim buyruqlarini bajaradi. Masalan: Win + E (Mening kompyuterim), Win + D (Ish stoliga o'tish).

Fn

Function (Fn) — Noutbuklarda

Noutbuk klaviaturalarida multimedia tugmalarini (ovozni sozlash, yorug'lik, Wi-Fi va boshqalar) faollashtirish uchun qo'llanadi.

✍️

3. Matn Kiritish va Formatlash Tugmalari

Enter, Backspace, Tab, Caps Lock, Spacebar

▼

Enter ↵

Enter / Return

Kiritilgan buyruqni tasdiqlash, tugmalarni bosish yoki matn muharrirlarida yangi abzas/qatorga o'tish.

Backspace ⌫

Backspace

Kursorning chap tomonida joylashgan belgi yoki matnni o'chirish.

Tab ⇥

Tabulation (Tab)

Matnda katta joy (abzas) tashlash. Shakl va jadval katakchalari bo'ylab keyingi maydonga o'tish.

Caps Lock

Capital Lock

Barcha kiritilayotgan harflarni doimiy ravishda KATTA (UPPERCASE) rejimga o'tkazadi yoki o'chiradi.

Spacebar

Probel (Spacebar)

So'zlar va belgilar orasida bo'sh joy tashlash uchun eng uzun tugma.

🎯

4. Navigatsiya va Tahrirlash Bloklari

Insert, Delete, Home, End, Page Up/Down va Strelkalar

▼

Delete

Delete (Del)

Kursorning o'ng tarafidagi belgini o'chirish yoki belgilangan fayllarni Savatga (Recycle Bin) yuborish.

Insert

Insert (Ins)

Matn ustidan yozish (Overwrite) va odatiy joylash rejimini almashtirish.

Home

Kursorni matn qatorining eng boshiga yoki veb-sahifaning eng yuqorisiga olib o'tadi.

End

Kursorni matn qatorining eng oxiriga yoki veb-sahifaning eng pastki qismiga olib o'tadi.

Page Up

Page Up (PgUp)

Hujjat yoki veb-sahifani bir oyna uzunligida yuqoriga suradi.

Page Down

Page Down (PgDn)

Hujjat yoki veb-sahifani bir oyna uzunligida pastga suradi.

▲ ▼ ◄ ►

Strelka Tugmalari (Cursor Keys)

Kursorni matn ichida yuqoriga, pastga, chapga va o'ngga ko'chirish hamda menyularda harakatlanish.

🖥️

5. Tizim va Maxsus Xizmat Tugmalari

PrtScn, Scroll Lock, Pause/Break va Menu tugmalari

▼

PrtScn

Print Screen (PrtScn / SysRq)

Butun ekranning rasmini (Screenshot) bufer xotiraga oladi. Win + PrtScn bosilsa, skrinshot avtomati ravishda "Rasmlar" papkasiga saqlanadi.

Scroll Lock

Scroll Lock (ScrLk)

Excel kabi jadvallarda kursor o'rnini o'zgartirmasdan butun varaqni surish rejimini yoqadi/o'chiradi.

Pause

Pause / Break

Dasturlar yoki kompyuter yuklanish jarayonini vaqtincha to'xtatib turadi.

≣ Menu

Kontekst Menyusi (Application / Context Menu)

Sichqonchaning o me'yoriy o'ng tugmasi (Right Click) vazifasini bajaradi, kontekst menyuni ochadi.

🔢

6. Raqamli Blok (Numeric Keypad / NumPad)

O'ng tomondagi kalkulyator ko'rinishidagi raqamlar bloki

▼

Num Lock

Number Lock

Raqamli blokni faollashtiradi yoki o'chiradi. O'chirilgan holatda ushbu tugmalar strelka va navigatsiya vazifasini o'taydi.

0–9 / + - * /

Raqamlar va Matematik Belgilar

Kalkulyator va buxgalteriya dasturlarida raqamlar va amallarni tezkor kiritish uchun qulay blok.

⌨️ Windows Klaviaturasi Haqida